Największe maratony na świecie – przewodnik po biegach

Czym jest maraton? — historia i znaczenie

Maraton – bieg na dystansie 42,195 km – to dla wielu biegaczy ostateczny sprawdzian ciała i ducha. Jego nazwa nie jest przypadkowa; kryje się za nią fascynująca legenda, która nadała temu wyzwaniu symboliczny, rozpoznawalny na całym świecie wymiar.

Korzenie maratonu sięgają 490 roku p.n.e. i bitwy pod Maratonem. Legenda głosi, że grecki posłaniec Filippides pobiegł stamtąd do Aten, by ogłosić zwycięstwo nad Persami. Po przekazaniu radosnej nowiny padł martwy z wyczerpania. I choć historycy podważają autentyczność tej opowieści, to właśnie ona stała się inspiracją dla nowożytnego biegu, zorganizowanego po raz pierwszy podczas igrzysk olimpijskich w Atenach w 1896 roku.

Dziś maraton to znacznie więcej niż konkurencja sportowa. To globalne zjawisko kulturowe, które przyciąga miliony – od profesjonalistów walczących o rekordy, po amatorów, dla których samo ukończenie biegu jest życiowym osiągnięciem. Maraton stał się symbolem determinacji, pokonywania własnych słabości i dążenia do celu, co ugruntowało jego pozycję jako jednego z najbardziej prestiżowych dystansów w świecie sportu.

World Marathon Majors — korona maratonów

Jeśli maraton jest królewskim dystansem, to cykl Abbott World Marathon Majors (WMM) bez wątpienia jest jego koroną. Ta najbardziej prestiżowa seria biegów na świecie, swoisty „Wielki Szlem” dla maratończyków, przyciąga zarówno światową elitę, jak i tysiące amatorów. Serię tworzy sześć legendarnych maratonów:

• Maraton w Tokio

• Maraton Bostoński

• Maraton w Londynie

• Maraton w Berlinie

• Maraton w Chicago

• Maraton w Nowym Jorku

Od 2025 roku do tego grona dołączy także maraton w Sydney, stając się siódmym klejnotem w koronie.

Marzenia biegaczy z całego globu napędza wyjątkowe wyróżnienie – medal Six Star Finisher. Otrzymuje je każdy, kto ukończy wszystkie sześć maratonów z pierwotnej serii. Zdobycie tego medalu to symbol niezwykłej determinacji i pasji, a zarazem świadectwo globalnej podróży biegowej przez trzy kontynenty. Dla wielu amatorów jest to najważniejszy cel sportowy, stanowiący zwieńczenie lat treningów i wyrzeczeń.

Największe maratony na świecie — przegląd

Maraton w Berlinie – fabryka rekordów świata

Jeśli marzysz o rekordzie życiowym, Berlin jest celem numer jeden. Jego trasa jest legendarnie płaska i szybka – idealna do bicia rekordów. To właśnie tutaj padały ostatnie rekordy świata mężczyzn. Biegacze startują i finiszują w cieniu Bramy Brandenburskiej, po drodze mijając ikony miasta, takie jak Reichstag czy Kolumna Zwycięstwa (Siegessäule). Impreza, organizowana pod koniec września, przyciąga światową czołówkę i tysiące amatorów, którzy chcą poczuć smak wielkiego ścigania.

Maraton w Nowym Jorku – największa biegowa impreza świata

Liczący ponad 50 000 uczestników, TCS New York City Marathon to największa tego typu impreza na świecie. Jego legendarna trasa wiedzie przez wszystkie pięć dzielnic miasta: od startu na Staten Island, przez Brooklyn, Queens i Bronx, aż po spektakularny finisz w sercu Manhattanu – Central Parku. To jednak energia milionów kibiców tworzących ogłuszający szpaler wzdłuż trasy sprawia, że jest to prawdziwe, niezapomniane święto biegania.

Maraton w Bostonie – najstarszy i najbardziej prestiżowy

To maraton z duszą, mogący poszczycić się najdłuższą, nieprzerwaną historią sięgającą 1897 roku. Aby w nim wystartować, większość biegaczy musi zdobyć wymagającą kwalifikację czasową, co czyni go obiektem pożądania w biegowym świecie. Trasa nie należy do łatwych – słynie z pofałdowanego profilu i legendarnego podbiegu Heartbreak Hill w końcowej fazie biegu. Ukończenie Bostonu to dla wielu symbol przynależności do biegowej elity i ukoronowanie sportowej kariery.

Maraton w Londynie – bieganie w szczytnym celu

TCS London Marathon to coś więcej niż wyścig – to największa na świecie jednodniowa akcja charytatywna. Od jego powstania biegacze zebrali na cele dobroczynne ponad miliard funtów. Trasa wiedzie wzdłuż Tamizy, mija ikoniczne zabytki, jak Tower Bridge, i finiszuje na słynnej alei The Mall przed Pałacem Buckingham. Wyjątkowa atmosfera, fantastyczny doping i świadomość biegu w słusznej sprawie czynią to wydarzenie jednym z najbardziej inspirujących w globalnym kalendarzu.

Maraton w Chicago – wiatr w plecy i architektoniczne cuda

Podobnie jak Berlin, Bank of America Chicago Marathon kusi płaską i szybką trasą, która sprzyja biciu życiówek. Biegacze startują i finiszują w malowniczym Grant Park, a pętla prowadzi ich przez 29 różnorodnych dzielnic, ukazując wspaniałą architekturę „Wietrznego Miasta”. To doskonale zorganizowany maraton, ceniony przez profesjonalistów i amatorów za perfekcyjną logistykę i niezrównane wsparcie na trasie.

Maraton w Tokio – harmonia tradycji i nowoczesności

Choć jest najmłodszym członkiem pierwotnej szóstki World Marathon Majors, Maraton w Tokio błyskawicznie podbił serca biegaczy na całym świecie. Impreza słynie z perfekcyjnej organizacji, a japońscy kibice – z entuzjazmu i wyjątkowej kultury dopingu. Trasa jest podróżą przez serce metropolii, ukazującą fascynujące kontrasty między futurystycznymi drapaczami chmur a zabytkowymi świątyniami. To unikalne doświadczenie kulturowe, które łączy sportową rywalizację z legendarną japońską gościnnością.

Ekstremalne maratony — wyzwania dla odważnych

Podczas gdy trasy takie jak berlińską kuszą obietnicą prędkości, istnieje świat biegów, gdzie 42,195 km to dopiero rozgrzewka. Dla rosnącej grupy biegaczy maraton jest jedynie przystankiem na drodze do pokonywania znacznie trudniejszych barier. To z tej potrzeby rodzą się ultramaratony i biegi ekstremalne – najwyższy sprawdzian wytrzymałości.

Kategoria ta obejmuje zarówno ultramaratony – biegi na dystansach znacznie przekraczających 42,195 km (np. 100 km lub 100 mil) – jak i zawody organizowane w najbardziej niegościnnych zakątkach Ziemi. Wyobraź sobie morderczy bieg przez Saharę w ramach Marathon des Sables, z całym ekwipunkiem na plecach, albo walkę z arktycznym mrozem podczas North Pole Marathon. W takich wyzwaniach czas schodzi na dalszy plan. Liczy się strategia, zdolność adaptacji i niezniszczalna siła woli.

Co pcha ludzi w objęcia tak ekstremalnych wyzwań? Często jest to pragnienia poznania granic własnej wytrzymałości, zmierzenia się z potęgą natury i udowodnienia sobie, że niemożliwe nie istnieje.

Maratony w Polsce — lokalne wydarzenia biegowe

Nie trzeba jechać na drugi koniec świata, by poczuć magię wielkiego biegu. Polska scena maratońska, choć nie należy do World Marathon Majors, tętni życiem i oferuje imprezy na światowym poziomie. To doskonała okazja, by zmierzyć się z królewskim dystansem w otoczeniu lokalnego kolorytu i przy wsparciu tysięcy kibiców.

Do najważniejszych maratonów w Polsce należą:

• Maraton Warszawski – jeden z najstarszych w kraju, z trasą prowadzącą przez serce stolicy.

• Cracovia Maraton – organizowany pod hasłem „z historią w tle”, oferuje malowniczy bieg wśród zabytków Krakowa.

• Poznań Maraton – ceniony za doskonałą organizację i fantastyczną atmosferę, co czyni go ulubieńcem wielu biegaczy.

Jednak kultura biegania w Polsce to znacznie więcej niż maratony. Miasta w całym kraju organizują setki imprez odpowiadających na potrzeby każdego, niezależnie od poziomu zaawansowania. Ogromną popularnością cieszą się półmaratony oraz darmowe, cykliczne biegi w stylu parkrun, odbywające się co tydzień w dziesiątkach lokalizacji. Kalendarz wypełniają też wydarzenia tematyczne jak biegi pamięci (np. Bieg Pamięci Poznańskiego Czerwca ’56) czy lokalne serie zawodów Grand Prix.

Dla szukających w bieganiu odrobiny zabawy organizowane są nawet tak nietypowe zawody, jak Poznańska Piwna Mila. To właśnie ta różnorodność sprawia, że każdy – od ambitnego maratończyka po amatora biegającego dla przyjemności – znajdzie w Polsce coś dla siebie.

Rekordy maratonów — kto jest na czołowej pozycji?

Rekordy świata w maratonie to wyniki przesuwające granice ludzkich możliwości, które rozpalają wyobraźnię biegaczy i kibiców na całym świecie.

Aktualny rekord świata mężczyzn należy do Kenijczyka Kelvina Kiptuma, który w 2023 roku w Chicago osiągnął fenomenalny czas 2:00:35. Za najwybitniejszego maratończyka w historii uważa się jednak często jego rodaka, Eliuda Kipchoge, którego dokonania stały się inspiracją dla milionów.

Wśród kobiet rekord świata dzierży Etiopka Tigst Assefa, która w 2023 roku na szybkiej trasie w Berlinie uzyskała spektakularny wynik 2:11:53.